هر آنچه که باید در مورد فشار خون و قلب بدانید

فشار خون چیست؟

فشارخون را می‌توان معیاری برای سنجش قدرت گردش خون در نظر گرفت، زیرا قلب در حال انقباض، خون را به داخل شریان‌های اصلی پمپاژ نموده و فشاری را ایجاد می‌نماید و باعث جریان یافتن خون در تمام قسمت‌های بدن می‌‌شود. با هر ضربان قلب، موج فشاری به دیواره ی شریان‌ها منتقل شده و به صورت نبض احساس می‌شود و قابل لمس است.

در اثر انقباض قلب که به اندازه ی 60 تا 100 بار در هر یک دقیقه است، عمل خون رسانی به داخل شرائین انجام می‌شود و میزان فشار در آن‌ها افزایش می‌‌یابد که به آن فشار سیستولی گفته می‌شود. هنگام پر شدن قلب و استراحت در بین انقباضات نیز میزان فشار خون کاهش یافته که به فشار پایین یا دیاستولی معروف است. به عنوان مثال، چنانچه فشار خون شما 124روی 80 باشد، به این معنا است که فشار سیستول 124 و فشار دیاستول شما 80 است. در نظر داشته باشید که این دو عدد بیانگر اطلاعات مهمی در در مورد وضعیت سلامت شما خواهند بود. چنانچه هر بار به پزشک مراجعه نمایید، یکی از بررسی های اولیه او، گرفتن فشار خون شما خواهد بود.

فشار خون بالا چیست؟

لازم به ذکر است که فشار خون افراد، همواره به یک میزان نیست و ممکن است با توجه به نیاز و شرایط بدن، دچار تغییر و نوسان شود. به طوری که در حال فعالیت و ورزش، افزایش یافته و در حالت استراحت و خواب نیز کاهش می‌یابد. بنابراین می‌توان گفت که، نوسانات فشار خون در یک محدوده معین نرمال است و جای نگرانی ندارد.

متاسفانه طی سالیان اخیر، یکی از بیماری‌هایی که در کشور ما شیوع زیادی یافته، فشارخون بالا است. معضلی که در این زمینه وجود دارد این است که تعداد زیادی از مبتلایان به این بیماری، از آن آگاهی ندارند. زیرا این بیماری، دارای علائم واضح و مشخصی نمی‌باشد و همین موضوع، مانع بزرگی برای تشخیص به موقع آن، ایجاد می‌نماید.

از آنجایی که در این بیماری، حال عمومی فرد مساعد است و هیچ ناراحتی و مشکل خاصی را احساس نمی‌کند، باعث شده تا تعداد زیادی از افرادی که دچار فشار بالا هستند، خودشان از آن خبر نداشته باشند. معمولا فشارخون بالا، دارای هیچگونه علامت مشخصی نیست و افراد بدون اطلاع از آن، زندگی می‌کنند. در حالت کلی برای آن می‌توان به مواردی همچون، سردرد در ناحیه پس سر، سرگیجه، تاری دید، تپش قلب، خستگی زودرس، درد قفسه سینه، ادرار کردن بیش از یک ‌بار در طول شب، اشاره نمود.

یکی از مهم‌ترین معایناتی که تمام افراد باید آن را انجام دهند، اندازه‌ گیری فشار خون است. ضروری است که تمام افراد چه آن‌هایی که دچار علائمی از بیماری و ناخوشی هستند و چه آن‌هایی که هیچ احساسی از بیماری ندارند، سالانه یک الی دو مرتبه ( هر شش ماه یکبار)،  فشار خود را اندازه‌گیری نمایند و در صورت نیاز، بتوانند به موقع برای درمان آن اقدام نمایند.

اندازه فشارخون طبیعی و غیرطبیعی چیست؟

تنها راه تشخیص بیماری فشار خون بالا، اندازه گیری آن است که از طریق دستگاه فشار سنج انجام می‌شود. این وسیله ساختاری بدین شکل دارد که از یک بازوبند لاستیکی تشکیل شده و به صورت دستی و یا پمپ ماشین، آن را باد می‌کنند و با نمایش نشانگر آن می‌توان میزان آن را تشخیص داد. در ادامه میزان فشار طبیعی و غیر طبیعی بیان شده است.

· فشار خون طبیعی

فشارخون سیستول کمتر از ۱۲۰ و فشار خون دیاستول کمتر از ۸۰ میلی متر جیوه

· فشار خون غیر طبیعی

فشار خون سیستول بیشتر از ۱۴۰ و فشار خون دیاستول بیشتر از ۹۰ میلی متر جیوه

قلب و ارتباط آن با فشار خون

قلب انسان یک عضو عضلانی در بدن او است و با هر با انقباض ماهیچه‌‌ها و شل شدن مجدد آن، می‌تپد. در حقیقت وظیفه اصلی  قلب در بدن انسان، پمپاژ خون و رساندن آن به سایر اندام ها می‌باشد، این عمل از طریق شبکه سرخرگ‌ها و رگ‌ها در بدن انسان که سیستم قلبی عروقی نامیده می‌شود، انجام می‌گردد. انتقال خون به دیواره سرخرگ‌ها و خونرسانی به رگ‌ها، با یک فشار انجام می‌شود. این فشار با نیرو و ضربان قلب و قطر و کشش دیواره‌های شریانی ارتباط دارد، که در شرایط و حالات مختلف و با هر بار تپیدن متفاوت است و به آن فشار خون گفته می‌شود. این مورد اندازه ی مشخصی دارد و فراتر رفتن از آن، نشانه ی بیماری در بدن است.

افرادی که از دارای فشار بالا می‌باشند،  باید بدانند که ممکن است با خطراتی همچون، سکته مغزی یا سکته قلبی مواجه شوند، آن‌ها باید هر چه سریع تر برای درمان اقدام نمایند. در غیر اینصورت و عدم توجه به درمان بیماری، احتمال اختلال در عملکرد کلیه ‌ها وجود دارد. به دنبال آن اندازه قلب، بزرگ تر از اندازه نرمال خود شده و عملکرد خود را از دست می دهد. این امر منجر به آسیب های جدی به کارکرد قلب شده و چه بسا خطر سکته قلبی را تشدید نماید.

عوارض فشار خون بالا

· فشار خون بالا، ممکن است باعث ضخیم شدن عضله قلب شود و این عامل، میزان فشار وارده بر قلب را افزایش داده و در عملکرد قلب اختلال ایجاد می‌کند.

· فشار خون بالا، احتمال افزایش چربی دور قلب را افزایش می‌دهد که به دنبال آن، رگ ‌های قلب تنگ‌تر شده و عمل خونرسانی به عضله قلب کند می‌شود، اگر رگ ‌های قلب بسته شوند و خون به عضله قلب نرسد، نتیجه ی آن عارضه ی سکته قلبی  خواهد بود.

· فشار خون بالا، منجر به افزایش رسوب چربی در دیواره سرخرگ ‌های مغزی شده و همین عامل باعث کاهش یافتن جریان خون به مغز می‌شود و اگر میزان تنگ شدن رگ ها، بسیار زیاد باشد، با خطر سکته مغزی مواجه می شود.

· فشار خون بالا، احتمال پارگی رگ‌های مغز و خونریزی مغزی را به همراه دارد که با اختلالات حرکتی و ضعف در تکلم و بینایی همراه است. 

· فشار خون بالا، احتمال نارسایی کلیه‌ و ابتلا به بیماری های کلیوی را افزایش می‌دهد.

روش هایی برای کنترل فشار خون بالا

اگر چه که این بیماری، عارضه ی ناخوشایندی برای هر فرد است، ولی خبر خوب این است که این بیماری به راحتی قابل کنترل است. در ادامه روش هایی برای کنترل فشار خون بالا توصیه شده است که رعایت آنها می‌تواند تا حد زیادی جلوی بروز مشکلات و بیماری را بگیرد.
· می‌توان شرایط بهتری را برای سبک زندگی در نظر گرفت و با ایجاد تغییراتی ساده در شیوه زندگی، خطر ابتلا به فشار بالا را کاهش داد.

· باید همواره به داشتن وزن ایده آل فکر کنید، زیرا یکی از موارد بروز فشار خون، چاقی و اضافه وزن است. در صورت داشتن اضافه وزن، حتما برنامه ای را برای کاهش وزن خود در نظر بگیرید و آن را اجرا نمایید.

· شما به آسانی با انجام حرکات ورزشی و حتی در منزل خود، می‌توانید خطر ابتلا به فشار بالا را تا حد چشمگیری کاهش دهید. حداقل در طول روز،30 دقیقه را به ورزش کردن اختصاص دهید. در حقیقت بیشتر افرادی که باید فشار خونشان کنترل شود به فعالیت ‌های ورزشی روی می‌آورند.

· رعایت رژیم غذایی سالم و مصرف روزانه میوه، سبزیجات تازه، غلات سبوس دار و لبنیات کم چرب برای بدن لازم است و می‌تواند نقش موثری در کاهش فشار خون داشته باشد. نکته مهم در مورد رژیم غذایی این است که  حتما برای دریافت رژیم صحیح، به یک پزشک مراجعه کنید و به طور جدی، آن را اجرا نمایید.

· مصرف الکل و سیگار قطعا مضر بوده و خطر ابتلا به فشار خون بالا را به همراه دارد و حتی ممکن است بروز بیماری و مشکلات دیگر را نیز افزایش دهد.

· یکی از مواردی که باید حتما رعایت شود، خوابیدن در هنگام شب و توجه به کیفیت خواب است. زیرا عدم خواب راحت و عمیق در شب، می تواند باعث ایجاد فشار خون شود که به راحتی و با تنظیم ساعت خواب خود در هنگام شب، می توانید از آن جلوگیری نمایید.

· نکته ی بسیار مهم و ضروری که می‌توان گفت هر فردی با آن درگیر است، مدیریت استرس و کنار آمدن با مشکلات عدیده ای است که شما ممکن است با آن مواجه شوید. عدم توجه به آن و افزایش میزان استرس و اضطراب، می تواند خطر بروز بیماری را تشدید نماید.

· اگر رعایت نکات بهداشتی و مراقبت های ویژه برای کنترل و کاهش فشار خون، نتیجه ی کافی را به همراه نداشته باشد، پزشک می‌تواند برای معالجه بیمار، دارو تجویز نماید. در بیشتر فشار خون‌‌های اولیه، مصرف دارو، آن را کاهش خواهد داد و تاثیر آن از فردی به فرد دیگر، متفاوت است. این نکته را در نظر داشته باشید که اگر چه مصرف دارو می‌تواند این بیماری را کنترل کند، اما نمی‌تواند آن را به طور کامل، درمان کند. و نیاز به مصرف طولانی مدت دارو وجود دارد.  
 

 

انتشار در: