حقایقی درباره آرتریت روماتوئید که باید بدانید

آرتریت روماتوئید که به اختصار RA نیز نامیده می شود، یک بیماری خود ایمنی است که در اثر آن، سیستم ایمنی بدن دچار اختلال شده و به بافت های بدن بیمار حمله میورزد و در نتیجه ی آن، التهاب مزمن مفاصل به وجود می آید.

چگونگی تشخیص بیماری آرتریت روماتوئید

همانگونه که اشاره شد، علائم اولیه آرتریت روماتوئید، از فردی به فرد دیگر متفاوت است و  بیمار در مراحل اولیه، احتمالا علائم مختلفی همچون، ضعف عمومی، احساس کرختی و کسالت، خشکی دهان، عدم خواب راحت، تنفس سخت و همراه با درد در قفسه سینه، بی اشتهایی، کاهش وزن را احساس نماید.

تشخیص این بیماری در مراحل اولیه ی ابتلا به آن، مشکل است. زیرا بروز علائم بیماری، در افراد مختلف متفاوت است و برای تشخیص آن، یک آزمایش مشخص و تعیین شده ای وجود ندارد. همچنین به دلیل شباهت زیاد با بیماری های دیگر، مانند روماتیسم، ممکن است به راحتی قابل تشخیص نباشد.

 بنابراین پزشکان انواع مختلفی از روش ‌های تشخیصی که در ادامه به آن اشاره میشود، را به کار می‌برند تا بتوانند با تشخیص صحیح، بهترین روش درمانی را برای آن در نظر گیرند.

سابقه پزشکی بیمار را که در بردارنده ی توضیحاتی در مورد زمان و چگونگی شروع علائم می باشد را بررسی می نماید. سپس تست های فیزیکی که شامل شرح حالی از معاینه ی بیمار است، مورد توجه قرار می دهد، در مرحله ی بعد و برای تشخیص بهتر، از تست های آزمایشگاهی کمک میگیرد که یکی از آنها، تست  فاکتور روماتوئیدی است و این آزمایش، آنتی بادی را در بدن اندازه گیری میکند که در خون بیشتر افراد بیمار، وجود دارد. سایر انواع تست ‌های آزمایشگاهی شامل، شمارش گلبول‌ های سفید خون، آزمایش کم خونی  و سرعت رسوب گلبول ‌های قرمز می باشند. از رادیوگرافی اشعه X، نیز برای تعیین درجه تخریب مفاصل، استفاده می شود. در نتیجه، با انجام تست های مختلف میتوان، میزان فعالیت بیماری را اندازه گیری نمود.

 

بیماری آرتریت روماتوئید

بیشتر بخوانید: پروبیوتیک ها و کاربرد های درمانی

علائم بروز بیماری آرتریت روماتوئید

این بیماری دارای علائم متفاوتی است و هر فردی با علائم و گونه های خاصی با آن مواجه خواهد شد و معمولا با علائم جزئی که در دو طرف بدن، ایجاد می شوند و از بین میروند، شروع شده و به آهستگی در طی چند هفته و یا چند ماه، پیشرفت می کند. بروز این بیماری ممکن است دارای طیف گسترده ای باشد و به سیستم های بدن بیمار از جمله پوست، چشم، ریه، قلب و عروق او آسیب جدی برساند. در ادامه هر یک از انواع علائم این بیماری را توضیح خواهیم داد.

 • خستگی مفرط

افراد مبتلا به این بیماری ممکن است بدون بروز هیچ علامت خاصی، احساس خستگی غیر معمول داشته باشند و با انجام کارهای روزمره و معمولی، دچار خستگی بیش از حد شوند. احساس خستگی که در مراحل ابتدایی شروع علائم بیماری حس می شود، احتمالا تا هفته ها و ماه ها در فرد وجود داشته باشد و در برخی افراد با افسردگی همراه است.

• سفتی مفاصل

برخی افراد در هنگام برخاستن از خواب و ساعات اولیه روز، احساس سفتی در مفاصل دارند، چنانچه این سفتی به مدت چند دقیقه به طول انجامد و پس از مدت کوتاهی، بهبود یابد، نشانه اولیه آرتروز است و اگر سفتی مفاصل، برای چندین ساعت طول بکشد و ادامه داشته باشد، می تواند یکی از علائم آرتروز التهابی و علائم اولیه آرتریت روماتوئید باشد. در این  حالت، فرد پس از هر بار خوابیدن، با نشستن های طولانی و عدم فعالیت و تحرک، دچار سفتی مفاصل میشود.

• خشکی مفاصل:

ایجاد خشکی در مفاصل، که اغلب با احساس خشکی از مفاصل دست شروع می شود و به آهستگی در دیگر مفاصل نیز بروز می یابد. از علائم اولیه وجود آرتریت روماتوئید است. در نظر داشته باشید که فرد بیمار ممکن است در هر شرایطی دچار این حالت شود و تنها بستگی به نوع خاصی از فعالیت و یا بی تحرک ماندن او نخواهد داشت. این عارضه ممکن است به صورت ناگهانی و یا در طی یک الی دو روز، در مفصل احساس شود.

• درد مفاصل

احساس سفتی و خشکی در مفصل، با احساس درد مفاصل همراه است که محل درد بیشتر در انگشتان و مچ دست است و به مرور زمان در زانوها، پاها، مچ پا و شانه‌ها نیز احساس میشود.

• التهاب خفیف مفاصل

در اوایل بیماری، احساس تورم جزئی در مفصل ایجاد می شود که در نتیجه ی آن، مفاصل بزرگتر از حد طبیعی دیده میشوند و با احساس گرما در مفاصل همراه است. این احساس از چند روز تا چند هفته ادامه خواهد داشت.

• تب خفیف 

وجود تب به تنهایی نشانه ی بیماری نیست، زمانی که با علائم دیگری مانند درد و التهاب مفصل همراه باشد، میتواند نشانه ای از ابتلا به آرتریت روماتوئید باشد.  

• احساس گزگز و سوزش

در صورت ابتلا به بیماری، تاندون ‌ها دچار التهاب شده و به اعصاب فشار وارد میآورند و حالت هایی چون، بی حسی و سوزن سوزن شدن در دست‌ ها نیز احساس میشود که به آن سندرم تونل کارپال  نیز گفته میشود. تاندون های آسیب دیده در هنگام حرکت و فعالیت، بر روی مفاصل ساییده میشوند و احتمال دارد که مفاصل دست ها و پا ها، صدای جیرجیر و ترک خوردگی از خود تولید نمایند.

دلایل ابتلا به بیماری آرتریت روماتوئید

بیماری آرتریت روماتوئید، نوعی از روماتیسم است و هنگامی رخ می دهد که سیستم ایمنی بدن فرد بیمار به غشایی که مفاصل را می پوشاند و سینوویوم نام دارد، حمله میکند و به دلیل ایجاد التهاب موضعی، ممکن است موجب تخریب گسترده بافت غضروفی و استخوانی شود و غضروف و استخوان موجود در مفصل را نیز از بین ببرد. تاندون ها و لیگامان هایی که مفصل را محکم نگه می دارند، ضعیف شده و کشیده تر می شوند. به ‌مرور زمان، اندامهایی از بدن که تحت تأثیر حملات قرار گرفته اند، قدرت و توانایی خود را تا حد زیادی از دست میدهند و باعث ایجاد تغییر شکل در آن می‌شوند.

پزشکان تاکنون نتوانسته اند در یابند که چه عواملی در شروع این بیماری نقش دارد و نمیتوانند دلیل قانع کننده ‌ای را برای این بیماری معرفی کنند، اما وراثت را یکی از عوامل مهم و اثربخش و نه قطعی آن، معرفی نموده‌اند.

با این وجود که به احتمال زیاد، عوامل ارثی در این بیماری دخالت دارند. باید گفت که در واقع ژن های فرد بیمار، باعث ابتلا به بیماری نمی شوند. ولی میتوانند، در برخی از عوامل محیطی، مانند انتقال عفونت از طریق ویروس ها و باکتری ها، نقش اساسی داشته باشند و بدن را مستعد تر سازند و احتمال بروز بیماری را افزایش دهند. بنابراین محققان معتقدند که اگر چه وراثت نمی‌تواند مستقیما در بروز بیماری آرتریت روماتوئید  موثر باشد، ولی ممکن است با ایجاد حساسیت و یا کاهش مقاومت بدن بیمار در برابر ویروس‌ ها و باکتری ‌های محیطی، تاثیر گذار باشند.  

 

بیماری آرتریت

عوامل موثر در ابتلا به بیماری آرتریت روماتوئید

نتایج تحقیقات نشان می دهد که این بیماری در زنان، سه برابر بیشتر از مردان رخ می دهد و این بیماری ممکن است در هر رده‌ی سنی آغاز شود و احتمال ابتلای کودکان به این نوع بیماری که آرتریت ایدیوپاتیک نوجوانان نامیده میشود، نیز وجود دارد.
به طور کلی بیماری آرتریت روماتوئید، در بازه ی سنی 40 الی 60 سال شروع می شود و حتی در برخی مواقع مشاهده شده که چندین عضو یک خانواده نیز مبتلا شده اند و حالاتی از خفیف تا شدید این بیماری را تجربه نموده اند که این امر، بیانگر قطعی این موضوع است که منشا این بیماری، بیشتر جنبه ژنتیکی دارد. در ادامه عوامل موثر در ابتلا به بیماری آرتریت روماتوئید نام برده شده اند که عبارتند از:

• جنسیت

زنان در مقایسه با مردان به میزان بیشتری در معرض خطر ابتلا به آرتریت روماتوئید قرار دارند.

• سن

این بیماری ممکن است در هر سنی و هر فردی رخ دهد، اما به طوری کلی،  افراد در سنین میانسالی و پیری به آن دچار میشوند.

• سابقه خانوادگی

چنانچه یک فرد در خانواده دچار این بیماری شود، احتمال اینکه سایر اعضای خانواده نیز به آن مبتلا شوند، بسیار زیاد خواهد بود.

• مصرف دخانیات

آنچه که مشخص است این است که استعمال سیگار همراه با خطرات فراوان زیادی برای سلامتی همراه است و باید گفت که خطر ابتلا به آرتریت روماتوئید را به شدت افزایش میدهد و این موضوع به خصوص برای افرادی که دارای استعداد ژنتیکی برای ابتلا به این بیماری هستند، بسیار بیشتر است.

• عوامل محیطی

قرار گرفتن در محیط های آلوده و مواجهه با موادی همچون، آزبست یا سیلیس، ممکن است خطر ابتلا به بیماری های خود ایمنی مانند آرتریت روماتوئید را افزایش دهد.

• اضافه وزن و چاقی

آن دسته از افرادی که در محدوده ی سنی 55 سال به بالا هستند و دچار معضل چاقی و اضافه وزن میباشند، باید بدانند که  در معرض خطر ابتلا به این بیماری قرار دارند و این  خطر برای خانم های چاق، نسبتا بیشتر است.

انتشار در: